NISAR Satellite: सर्वात महागड्या आणि शक्तिशाली उपग्रह NISAR चे आज प्रक्षेपण; घनदाट जंगलात आणि अंधारातही पाहण्याची क्षमता, ISRO आणि NASA कडून संयुक्तपणे विकसित

NISAR Satellite: निसार उच्च-तंत्रज्ञानाचा उपग्रह आहे. त्याचे पूर्ण नाव नासा-इस्रो सिंथेटिक एपर्चर रडार आहे. हे उपग्रह अमेरिकन अंतराळ संस्था नासा आणि भारतीय संस्था इस्रो यांनी संयुक्तपणे बांधला आहे.

NISAR Satellite

Source : facebook

NISAR Satellite: आजपर्यंतचा सर्वात महागडा आणि सर्वात शक्तिशाली पृथ्वी निरीक्षण उपग्रह, निसार, आज 30 जुलै रोजी प्रक्षेपित केला जाईल. तो श्रीहरिकोटा येथील सतीश धवन अंतराळ केंद्रातून संध्याकाळी 5 वाजू 40 मिनिटांनी GSLV-F16 रॉकेटद्वारे प्रक्षेपित केला जाईल. हे रॉकेट निसारला सूर्यासोबत 743 किमी उंचीवर असलेल्या सूर्य-समकालिक कक्षेत ठेवेल, ज्याचा कल 98.4 अंश आहे. यास सुमारे 18 मिनिटे लागतील. हा उपग्रह नासा आणि इस्रो यांनी संयुक्तपणे तयार केला आहे. निसार 747 किमी उंचीवर ध्रुवीय कक्षेत फिरेल. ध्रुवीय कक्षा ही एक अशी कक्षा आहे ज्यामध्ये उपग्रह पृथ्वीच्या ध्रुवांवरून (उत्तर आणि दक्षिण) जातो. या मोहिमेचा कालावधी 5 वर्षे आहे.

प्रश्न : निसार उपग्रह म्हणजे काय?

उत्तर: निसार हा एक उच्च-तंत्रज्ञानाचा उपग्रह आहे. त्याचे पूर्ण नाव नासा-इस्रो सिंथेटिक एपर्चर रडार आहे. हे उपग्रह अमेरिकन अंतराळ संस्था नासा आणि भारतीय संस्था इस्रो यांनी संयुक्तपणे बांधला आहे. या मोहिमेवर 1.5 अब्ज डॉलर्स किंवा सुमारे 12,500 कोटी रुपये खर्च झाले आहेत. हा उपग्रह 97 मिनिटांत एकदा पृथ्वीभोवती फिरेल. 12 दिवसांत 1,173 वेळा प्रदक्षिणा घालून, तो पृथ्वीच्या जमिनीच्या जवळजवळ प्रत्येक इंचाचा नकाशा काढेल. त्यात ढग, घनदाट जंगले, धूर आणि अंधारातही पाहण्याची क्षमता आहे. ते पृथ्वीच्या पृष्ठभागावरील अगदी लहान बदल देखील पाहू शकते.

प्रश्न 2 : निसार मोहिमेचे मुख्य उद्दिष्ट काय आहेत?

उत्तर: निसार मोहिमेचे मुख्य उद्दिष्ट पृथ्वी आणि तिच्या वातावरणाचे बारकाईने समजून घेणे आहे. हा उपग्रह विशेषतः तीन गोष्टींवर लक्ष ठेवेल. 

जमीन आणि बर्फ बदल: ते पृथ्वीच्या पृष्ठभागावर किंवा बर्फाचे (जसे की हिमनद्या) किती आणि कसे बदल होत आहेत ते पाहेल, उदाहरणार्थ, जमीन खाली जाणे किंवा बर्फ वितळणे.

जमिनीवरील परिसंस्था: ते जंगले, शेतं आणि इतर नैसर्गिक ठिकाणांच्या स्थितीचे निरीक्षण करेल, जेणेकरून पर्यावरण कसे आहे हे समजेल.

सागरी क्षेत्र: समुद्राच्या लाटा, त्यांचे बदल आणि सागरी पर्यावरणाचा मागोवा घेईल.

या माहितीसह, शास्त्रज्ञ हवामान बदल, नैसर्गिक आपत्ती आणि पर्यावरण अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेण्यास सक्षम असतील. मिशनचा ओपन-सोर्स डेटा जगभरातील संशोधकांना आणि सरकारांना विनामूल्य उपलब्ध असेल.

प्रश्न 3 : पारंपारिक उपग्रहांपेक्षा ते कसे वेगळे आहे?

उत्तर: पारंपारिक उपग्रहांद्वारे पृथ्वीवरील जलद बदल अचूकतेने ट्रॅक केले जाऊ शकत नाहीत. NISAR ही पोकळी भरून काढते. ते प्रत्येक ऋतूमध्ये उच्च-गुणवत्तेचे फोटो घेते. ते पृथ्वीच्या प्रत्येक लहान-मोठ्या हालचाली जवळजवळ रिअल-टाइममध्ये दाखवेल.

इतर महत्वाच्या बातम्या