एक्स्प्लोर

Note Exchange : नोट फाटकी असो किंवा अर्धी... तरीही मिळतील पैसे; कसे ते वाचा

Note Exchange Rules : जर तुमच्याकडे 5, 10, 20 किंवा 50 रुपयांसारख्या कमी किमतीची फाटकी नोट असेल तर, तुमच्याकडे किमान अर्धी नोट असणे गरजेचं आहे.

Currency Note Exchange Rules : अनेक वेळा दुकानदार किंवा रिक्षाचालक किंवा इतर कुणीही आपल्याला फाटकी नोट दिल्याचं लक्षात येतं, पण ही गोष्ट आपल्या लक्षात येईपर्यंत बराच वेळ फार उशीर होतो. मग आपला त्या फाटक्या नोटेसोबतचा संघर्ष सुरु होतो कारण, अशी फाटकी नोट कुणीही घेण्यास तयार नसतो. दुकानदार असो किंवा रिक्षाचालक अर्धी सोडा पण नोट  किंचित फाटकी जरी दिसली, तरी अशी नोट घेण्यास ते सरळ नकार देतात. अशा वेळी आपल्याला नोट बदलून मिळण्याची चिंता असते. पण तुमच्यासोबतही असं काही घडलं असेल आणि तुम्हाला फाटकी किंवा अर्धी नोट बदलायची असेल, तर ते शक्य आहे. फाटकी किंवा अर्धी नोट तुम्ही बँकेमध्ये जाऊन बदलून घेऊ शकता.

तुम्ही कोणत्याही बँकेच्या कोणत्याही ब्राँचमध्ये जाऊन तुमच्याकडे असलेली फाटकी किंवा अर्धी नोट बदलून घेऊ शकता. जर कोणतीही बँक तुम्हाला नोट बदलून देण्यास नकार देत असेल, तर तुम्ही त्या बँकेविरोधात तक्रार करु शकता. यानंतर संबंधित बँकेवर कारवाई केली जाईल. यामध्ये लक्षात ठेवण्यासारखी महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे नोट जितक्या वाईट स्थितीमध्ये असेल तिची मिळणारी किंमत तितकी कमी असेल. 

भारतीय रिझर्व्ह बँकेकडून (RBI) फाटक्या किंवा अर्ध्या नोटा बदलण्यासाठी काही मार्गदर्शक सूचनाही देण्यात आलेल्या आहेत. 

तुम्ही कशा आणि कोणत्या नोटा बदलून घेऊ शकता, याबद्दल सविस्तर वाचा...

'हे' आहेत RBI चे नियम 

तुमच्याकडे 5, 10, 20 किंवा 50 रुपयांच्या कमी किमतीची फाटलेली नोट असेल तर तुमच्याकडे अशा नोटेची किमान अर्धी नोट असणे आवश्यक आहे. जर तुमच्या 20 रुपयांची फाटलेली नोट असेल आणि त्यातील अर्धी नोट म्हणजे सुमारे 50 टक्के सुरक्षित आणि चांगल्या स्थितीत असेल तर, त्या बदल्यात तुम्हाला 20 रुपयांची नोट बदलून मिळेल. 

जर फाटलेल्या नोटेची संख्या 20 रुपयांपेक्षा जास्त असेल तर, जास्त किमतीच्या नोटा बदलून घेण्यासाठी तुम्हाला शुल्क भरावे लागेल. नोटा बदलण्याबाबतचा सोपा नियम असा आहे की, नोटेवर गांधीजींचा फोटो किंवा वॉटरमार्क, आरबीआय गव्हर्नरची स्वाक्षरी आणि अनुक्रमांक या खुणा सुरक्षित असतील, तर अशी नोट तुम्हाला बदलून मिळू शकते. बँका तुम्हाला अशा नोटा बदलून घेण्यास नकार देऊ शकत नाही.

'या' नोटा बदलून मिळणार नाहीत

आरबीआयच्या नियमानुसार, जर तुम्हाला बनावट नोट मिळाली असेल तर ती नोट नक्की बदलून मिळेल. जुन्या आणि फाटलेल्या नोटा सहज बदलता येतात. यासाठी तुमच्याकडून कोणतेही शुल्क आकारले जात नाही. परंतु, जर तुमची नोट जळाली असेल किंवा त्याचे खूप तुकडे असतील तर ती नोट बदलली जाणार नाही. तुम्ही नोटा जाणूनबुजून कापल्या किंवा फाडल्या असे बँकेच्या अधिकाऱ्यांना वाटलं, तर अशा परिस्थितीतही तुम्हाला नोट बदलून मिळणार नाही.

फाटलेल्या नोटांसाठी किती पैसे परत मिळतील ?

फाटलेली नोट बदलण्यासाठी तुम्हाला किती पैसे परत मिळतील हे नोट किती फाटली आहे आणि ती कोणत्या परिस्थितीमध्ये आहे यावर अवलंबून आहे. समजा तुमच्याकडे 2000 रुपयांच्या नोटेचा 88 स्क्वेअर सेंटीमीटर भाग असेल तर तुम्हाला त्या नोटेचे पूर्ण पैसे मिळतील. जर तुमच्याकडे 44 स्क्वेअर सेंटीमीटर नोटेचा भाग असेल तर तुम्हाला नोटेची अर्धी किंमत मिळे. तसेच, जर तुमच्याकडे 200 रुपयांची फाटक्या नोटेचा 78 स्क्वेअर सेंटीमीटर भाग सुरक्षित असेल तर पूर्ण तुम्हाला त्या नोटेचे पूर्ण पैसे मिळतील, पण जर तुमच्याकडे नोटेचा फक्त 39 स्क्वेअर सेंटीमीटर भाग असेल तर तुम्हाला निम्मेच पैसे मिळतील.

महत्त्वाच्या बातम्या

Rahul Gandhi: राजस्थान जिल्हा परिषद, पंचायत समिती निवडणुकीत काँग्रेसचा दणदणीत विजय, राहुल गांधी यांची खास पोस्ट, म्हणाले... 
राजस्थान जिल्हा परिषद, पंचायत समिती निवडणुकीत काँग्रेसचा दणदणीत विजय, राहुल गांधी यांची खास पोस्ट, म्हणाले...
Bangladesh Crisis : बांगलादेशात पुन्हा हिंसाचाराचा वणवा, बॉम्बस्फोट अन् जाळपोळ; पंतप्रधान तारिक रहमान यांचे भारताकडे बोट, मोठा आरोप
बांगलादेशात पुन्हा हिंसाचाराचा वणवा, बॉम्बस्फोट अन् जाळपोळ; पंतप्रधान तारिक रहमान यांचे भारताकडे बोट, मोठा आरोप
धक्कादायक! दारुमुळं अनेक कुटुंबं उद्ध्वस्त, मणिपूरमध्ये आत्तापर्यंत 15 जणांचा मृत्यू तर 181 जणावर उपचार सुरु 
धक्कादायक! दारुमुळं अनेक कुटुंबं उद्ध्वस्त, मणिपूरमध्ये आत्तापर्यंत 15 जणांचा मृत्यू तर 181 जणावर उपचार सुरु 
Rajasthan Panchayat Elections : राजस्थान जिल्हा परिषद निवडणुकीत काँग्रेसची लाट, 37 पैकी 27 जिल्हा परिषदेत काँग्रेसची सत्ता,राजधानी जयपूरमध्येही भाजपचा पराभव
काँग्रेसची राजस्थानात लाट, जिल्हा परिषद-पंचायत समितीच्या निवडणुकीत भाजपचा पराभव, मुख्यमंत्री शर्मांना धक्का 

व्हिडीओ

Sanjay Raut PC Mumbai : इंदू मिल स्मारकाची किंमत का वाढतेय याचा सरकारने खुलासा करावा
Sanjay Raut Mumbai : नागपूरचं नामांतर दीक्षाभूमी करा, आम्ही सरकारच्या बाजूने; संजय राऊतांची मागणी
Dadar Station Name Change : रेल्वे नव्हे मेट्रो स्टेशन, 'चैत्यभूमी'वरून कन्फ्युजन Special Report
Shaina NC Controversy : 'दाखल करा गुन्हा', माफीनंतरही टार्गेट शायना Special Report
Sanjay Raut UNCUT : फोटो आणलाच कशाला? त्या बाईवर गुन्हा दाखल करा, राऊतांची मोठी मागणी

फोटो गॅलरी

पर्सनल कॉर्नर

टॉप आर्टिकल
टॉप रील्स
Hemant Nimbalkar : बेंगळुरुतील जीवघेणी वाहतूक कोंडी सुटणार अन् गुन्ह्यांवरही नियंत्रण येणार; 'आयटी हब'च्या सुरक्षेची जबाबदारी मराठमोळ्या IPS अधिकाऱ्यावर
बेंगळुरुतील जीवघेणी वाहतूक कोंडी सुटणार अन् गुन्ह्यांवरही नियंत्रण येणार; 'आयटी हब'च्या सुरक्षेची जबाबदारी मराठमोळ्या IPS अधिकाऱ्यावर
Land Deal Cash Limit : जमीन व्यवहारातील काळ्या पैशाला बसणार चाप! 2 लाखांवरील रोख व्यवहारांची माहिती थेट आयकर विभागाला जाणार; फडणवीस सरकारचा मोठा निर्णय
जमीन व्यवहारातील काळ्या पैशाला बसणार चाप! 2 लाखांवरील रोख व्यवहारांची माहिती थेट आयकर विभागाला जाणार; फडणवीस सरकारचा मोठा निर्णय
Rahul Gandhi: राजस्थान जिल्हा परिषद, पंचायत समिती निवडणुकीत काँग्रेसचा दणदणीत विजय, राहुल गांधी यांची खास पोस्ट, म्हणाले... 
राजस्थान जिल्हा परिषद, पंचायत समिती निवडणुकीत काँग्रेसचा दणदणीत विजय, राहुल गांधी यांची खास पोस्ट, म्हणाले...
Team India : टीम इंडियाचा 306 धावांनी विजय, नेपाळचा संघ 26 धावांवर बाद, प्रिन्स यादव, हर्षित राणाच्या गोलंदाजीसमोर नेपाळच्या फलंदाजीचा पालापाचोळा
टीम इंडियानं उडवला नेपाळचा धुव्वा, नेपाळचा संघ 26 धावांवर बाद, भारताचा 306 धावांनी विजय
राहुल गांधींचे लोकसभा सदस्यत्व 24 तासात रद्द केले, सुनील केदारांवर तातडीनं कारवाई, महेश बालदींबाबत विधानसभा अध्यक्षांची निष्क्रियता स्पष्ट दिसते : हर्षवर्धन सपकाळ
कायदा विरोधकांसाठी तातडीने आणि सत्ताधाऱ्यांसाठी सोयीने, हा भाजपचा दुटप्पीपणा: हर्षवर्धन सपकाळ
आर्ची परश्याच्या गाजलेल्या दृश्याची साक्षीदार, सैराट चित्रपटातील विहीर पडली कोरडी, 61 वर्षांनंतर दुष्काळाचे भीषण वास्तव
आर्ची परश्याच्या गाजलेल्या दृश्याची साक्षीदार, सैराट चित्रपटातील विहीर पडली कोरडी, 61 वर्षांनंतर दुष्काळाचे भीषण वास्तव
ABP माझा टॉप 10 हेडलाईन्स | 20 नोव्हेंबर 2026 | शुक्रवार
ABP माझा टॉप 10 हेडलाईन्स | 20 नोव्हेंबर 2026 | शुक्रवार
FDA Guidelines Health Supplements :  जीममध्ये जाणाऱ्या तरुणांनो-सोशल मीडिया इन्फ्लुएंसर्सनो सावधान! हेल्थ सप्लिमेंट्स अन् प्रोटीन पावडरवर FDAचा मोठा चाप; दिशाभूल केल्यास 10 लाखांचा दंड
जीममध्ये जाणाऱ्या तरुणांनो-सोशल मीडिया इन्फ्लुएंसर्सनो सावधान! हेल्थ सप्लिमेंट्स अन् प्रोटीन पावडरवर FDAचा मोठा चाप; दिशाभूल केल्यास 10 लाखांचा दंड
Embed widget