एक्स्प्लोर

Hartalika 2023 : हरतालिकाचा अर्थ काय? हे नाव कसे पडले? महत्त्व जाणून घ्या

Hartalika 2023 :पौराणिक मान्यतेनुसार, देवी पार्वतीने भगवान भगवान शंकराची प्राप्ती करण्यासाठी हे व्रत केले होते. 

Hartalika 2023 : हरतालिकेचा दिवस खास करून महिलांकडून साजरा केला जाणारा हिंदू सण आहे. हरतालिका यंदा 18 सप्टेंबर 2023 म्हणजे आज साजरा केली जात आहे. हरतालिका तृतीयेच्या दिवशी विवाहित स्त्रिया आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी निर्जळी उपवास करतात. पौराणिक मान्यतेनुसार, देवी पार्वतीने भगवान भगवान शंकराची प्राप्ती करण्यासाठी हे व्रत केले होते. 

 

पार्वती आणि शिवाच्या मिलनाला समर्पित दिवस
हरतालिका हा सण प्रामुख्याने पार्वती आणि शिवाच्या मिलनाला समर्पित आहे. या दिवशी स्त्रिया पार्वती आणि शिव यांची पूजा करतात, तसेच निर्जळी व्रत करतात. या दिवशी रात्रभर जागरण करत भजन आणि कीर्तन करण्याची पद्धत आहे. हरतालिकेच्या दिवशी महिला दुसऱ्या दिवशी म्हणजेच गणेश चतुर्थीच्या दिवशी उपवास सोडतात.


हरतालिका हा संस्कृत शब्द, याचा अर्थ काय?
हरतालिका हा संस्कृत शब्द आहे. या शब्दात हरित आणि अलिका यांचे संयोजन आहे. हर म्हणजे हरण करणे, घेऊन जाणे. हरिता म्हणजे जिला नेले ती आणि लिका म्हणजे सखी.


तेव्हापासून हा दिवस हरतालिका तृतीया ओळखला जातो
हरतालिका कथेनुसार, पार्वतीने शैलपुत्रीचा अवतार घेतला. पार्वती लहान असताना तिचे शिवाशी लग्न करण्याविषयी वडिलांना सांगितले, पण ते तयार झाले नाहीत. अशा स्थितीत पार्वतीच्या मैत्रिणींनी पार्वतीला एका गुहेत अपहरण करून नेले. जेथे भाद्रपद शुक्ल पक्षाच्या तृतीयेच्या दिवशी पार्वतीने गंगा नदीची वाळू आणि मातीपासून शिवलिंग बनवून तपश्चर्या सुरू केली. यामुळे भगवान शिव इतके प्रसन्न झाले की, त्यांनी पार्वतीशी लग्न करण्याचे वचन दिले. अखेर, पार्वती शिवाशी एकरूप झाली आणि त्यांच्या वडिलांच्या आशीर्वादाने त्यांचा विवाह झाला. तेव्हापासून हा दिवस हरतालिका तृतीया म्हणून ओळखला जातो.


हरतालिका 'या' भागात साजरी केली जाते
हरतालिका तृतीया नेपाळच्या टेकडी प्रदेशात, उत्तर भारताच्या बहुतांश भागात जसे की बिहार, झारखंड, उत्तर प्रदेश, मध्य प्रदेश, महाराष्ट्र, उत्तराखंड, सिक्कीम आणि राजस्थानमध्ये साजरी केली जाते.

 

हरितालिका शुभ मुहूर्त 

हरतालिका तृतीयेच्या शुभ मुहूर्तावर विधी, नियमानुसार पूजा केल्यास अखंड सौभाग्य प्राप्त होते. भाद्रपदाच्या शुक्ल पक्षातील तृतीया तिथीला हरतालिका तृतीया साजरी केली जाते. पंचागानुसार, तृतीया तिथी 17 सप्टेंबर रोजी सकाळी 11:08 पासून सुरू होईल आणि दुसऱ्या दिवशी म्हणजेच 18 सप्टेंबर रोजी दुपारी 12:39 पर्यंत असेल. परंतु हे व्रत (Vrat) सोमवारी 18 सप्टेंबरला केले जाईल. सकाळी 6 ते रात्री 8.24 पर्यंत पूजेसाठी योग्य वेळ आहे.

 

टीप : वरील सर्व बाबी एबीपी माझा केवळ माहिती म्हणून वाचक-प्रेक्षकांपर्यंत पोहोचवत आहे. यातून एबीपी माझा कोणताही दावा करत नाही.

 

संबंधित बातम्या

Hartalika 2023 : विवाहित, अविवाहित स्त्रियांसाठी महत्त्वाचे व्रत, जाणून घ्या शुभ मुहूर्त, शुभ योगबद्दल

 

 

 

 

 

महत्त्वाच्या बातम्या

Ashadhi Ekadashi 2026: 'पंढरपूर वारी' केवळ यात्रा नाही..! आषाढी एकादशीला वारी करण्याचे महत्त्व जाणून थक्क व्हाल, परंपरा, धार्मिक महत्त्व, संदेश, वैशिष्ट्य...
'पंढरपूर वारी' केवळ यात्रा नाही..! आषाढी एकादशीला वारी करण्याचे महत्त्व जाणून थक्क व्हाल, परंपरा, धार्मिक महत्त्व, संदेश, वैशिष्ट्य...
Amarnath Yatra: अमरनाथ यात्रेच्या पाचव्या दिवशीच भाविकांचा हिरमोड? बर्फाच्या शिवलिंगाचे 'असे' दृश्य समोर, पर्यावरणप्रेमींकडून चिंता व्यक्त?
अमरनाथ यात्रेच्या पाचव्या दिवशीच भाविकांचा हिरमोड? बर्फाच्या शिवलिंगाचे 'असे' दृश्य समोर, पर्यावरणप्रेमींकडून चिंता व्यक्त?
Lord Shiv: सोमवार.. भगवान शंकरांचा सर्वात प्रिय दिवस का आहे? श्रावण आणि भोलेनाथांचा संबंध काय आहे? धार्मिक, पौराणिक महत्त्व जाणून थक्क व्हाल... 
सोमवार.. भगवान शंकरांचा सर्वात प्रिय दिवस का आहे? श्रावण आणि भोलेनाथांचा संबंध काय आहे? धार्मिक, पौराणिक महत्त्व जाणून थक्क व्हाल... 
Ashadhi Ekadashi 2026: आषाढी एकादशी कधी आहे? संत ज्ञानेश्वर-संत तुकाराम महाराज पालखी सोहळा कधी? तिथी, महत्त्व, वारी वेळापत्रक, पारणाची वेळ जाणून घ्या...
आषाढी एकादशी कधी आहे? संत ज्ञानेश्वर-संत तुकाराम महाराज पालखी सोहळा कधी? तिथी, महत्त्व, वारी वेळापत्रक, पारणाची वेळ...

व्हिडीओ

Kolhapur Crime : घरात मुलीच्या बारशासाठी लगबग सुरू असताना कोल्हापूर हादरलं
Vinayak Raut PC : १२ कोटींची मागणी; माझ्या बदनामीचे मोठे राजकीय षडयंत्र, विनायक राऊतांचे आरोप
Ladki Bahin Yojana : 'लाडकी बहीण' योजनेतून 92 लाख लाभार्थी वगळले
Jejuri Warkari Accident : जेजुरीजवळ वारकऱ्यांच्या टेम्पोचा अपघात, तीन महिला वारकऱ्यांचा मृत्यू
Majha Sanman Award 2026: अरुण फिरोदिया यांचा उद्योगक्षेत्रातील अतुलनीय कामगिरीबद्दल ‘माझा सन्मान’ पुरस्काराने गौरव

फोटो गॅलरी

पर्सनल कॉर्नर

टॉप आर्टिकल
टॉप रील्स
Donald Trump : होर्मुझमधून जायचं असल्यास आम्हाला 20 टक्के टोल द्यावा लागणार, डोनाल्ड ट्रम्प यांची घोषणा, इराणकडून अमेरिकन लष्करी तळांवर हल्ले सुरुच
होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जायचं असल्यास आम्हाला 20 टक्के टोल द्यावा लागणार, ट्रम्प यांची घोषणा  
Team India : टीम इंडियाची गत पाकिस्तानसारखी? वशिलेबाजी आणि 'मैत्री' पाहून खेळाडूंची निवड; गंभीर आणि अय्यरवर मोठा आरोप
टीम इंडियाची गत पाकिस्तानसारखी? वशिलेबाजी आणि 'मैत्री' पाहून खेळाडूंची निवड; गंभीर आणि अय्यरवर मोठा आरोप
चेंबूर स्कुल बसवरील झाड दुर्घटना, उद्यान व रस्ते विभागाला क्लीन चिट; कंत्राटदारास 5 लाखांचा दंड, नव्या SOP चे आदेश
चेंबूर स्कुल बसवरील झाड दुर्घटना, उद्यान व रस्ते विभागाला क्लीन चिट; कंत्राटदारास 5 लाखांचा दंड, नव्या SOP चे आदेश
मुंबईत उपमहापौरांना अधिकृत निवासस्थानाचा कायद्यात स्पष्ट उल्लेख नाही; संजय घाडींच्या घर मागणीनंतर नवा प्रश्न
मुंबईत उपमहापौरांना अधिकृत निवासस्थानाचा कायद्यात स्पष्ट उल्लेख नाही; संजय घाडींच्या घर मागणीनंतर नवा प्रश्न
मोशी इमारत दुर्घटनेत सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल होणार, कारवाईला वेग; अभियंत्याच्याही अडचणीत वाढ
मोशी इमारत दुर्घटनेत सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल होणार, कारवाईला वेग; अभियंत्याच्याही अडचणीत वाढ
INDW vs ENGW: भारताच्या लेकींनी लॉर्डसवर इतिहास रचला, इंग्लंडच्या महिला संघावर 270 धावांनी दणदणीत विजय, क्रांती गौड, यास्तिका भाटियाची दमदार कामगिरी
भारताच्या लेकींनी इतिहास रचला, इंग्लंडच्या महिला संघावर 270 धावांनी दणदणीत विजय, लॉर्डसवरील पहिल्याच कसोटीत विजयाचा झेंडा रोवला
मोठी बातमी! सुनेत्रा पवारांच्या राष्ट्रीय अध्यक्षपदी निवडीला पक्षातूनच आक्षेप; ज्येष्ठ नेत्यानं पाठवली कायदेशीर नोटीस
मोठी बातमी! सुनेत्रा पवारांच्या राष्ट्रीय अध्यक्षपदी निवडीला पक्षातूनच आक्षेप; ज्येष्ठ नेत्यानं पाठवली कायदेशीर नोटीस
मुंबईतील सिमेंट रस्ते काँक्रिटीकरण प्रकल्पाची SIT चौकशी करा; अन्यथा उच्च न्यायालयात जनहित याचिका, काँग्रेसचा इशारा
मुंबईतील सिमेंट रस्ते काँक्रिटीकरण प्रकल्पाची SIT चौकशी करा; अन्यथा उच्च न्यायालयात जनहित याचिका, काँग्रेसचा इशारा
Embed widget