एक्स्प्लोर

28 रुपयांचं पेट्रोल 91 तर 29 रुपयांचं डिझेल 80 रुपयांना कसं होतं? वाढत्या दरांच गौडबंगाल नक्की काय?

दिवसागणिक वाढत जाणारे पेट्रोल आणि डिझेलचे दर नक्की कशामुळे वाढतायत? याची माहिती सामान्यांपर्यंत पोहचणही आवश्यक आहे. पेट्रोल आणि डिझेलच्या वाढत्या दरांचा उलगडा करणारा एबीपी माझाचा हा विशेष रिपोर्ट.

पुणे : आज पेट्रोल 91 रुपये तर डिझेल 80 रुपये प्रतिलीटर पर्यंत पोहचलय. मात्र, दिवसागणिक वाढत जाणारे पेट्रोल आणि डिझेलचे दर नक्की कशामुळे वाढतायत? वाढणाऱ्या या दरांमुळे फक्त सरकारच्या तिजोरीतच महसूल जमा होतोय की काही खाजगी कंपन्यांचंही उखळ पांढरं होतंय याची माहिती सामान्यांपर्यंत पोहचणही आवश्यक आहे. पेट्रोल आणि डिझेलच्या वाढत्या दरांच गौडबंगाल नक्की काय आहे? याचा उलगडा करणारा एबीपी माझाचा हा विशेष रिपोर्ट.

पेट्रोल पंपावर पेट्रोल भरायला आलेल्या लोकांना आज पेट्रोलचा दर किती आहे हे विचारल्यानंतर अनेकांना ते सांगता आलेलं नाही. आता पेट्रोल भरायला आलेल्यांनाच जर पेट्रोलचा दर किती आहे हे माहीत नसेल तर मग काय बोलणार. लीटरमधे पेट्रोल-डिझेल भरण्याएवजी लोक पाचशे रुपयांचं भरा, आठशे रुपयांचं भरा किंवा टाकी फुल्ल करा असं म्हणायची लोकांची मानसिकता बनलीय. त्यामुळे पेट्रोल नव्वदी पार तर डिझेल 80 रुपयांच्या पुढं पोहचल्याचं अनेकांच्या गावी देखील नाही.

पेट्रोल आणि डिझेलचे दर आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत ठरतात : केंद्र सरकार

लोकांच्या या मानसिकतेत अर्धवट माहितीची भर टाकून पेट्रोल आणि डिझेलचे दर आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत ठरत असल्याचं सरकारकडून सांगितलं जातंय. परंतु, हे अर्धसत्य असल्याचं पेट्रोल डिलर असोसिएशनच म्हणणं आहे. जेव्हा कच्च्या तेलाच्या दरात जागतिक पातळीवर वाढ होते, तेव्हा सरकार लोकांसाठी पेट्रोल आणि डिझेलचे दर वाढवतं. मात्र, जेव्हा कच्च्या तेलाच्या किंमती कमी होतात. तेव्हा मात्र लोकांसाठी पेट्रोल आणि डिझेलचे दर कमी केले जात नाहीत. 2013 साली जेव्हा आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत कच्च्या तेलाची किंमत 150 रुपये प्रति बॅरल होती. तेव्हा पेट्रोल 75 तर डिझेल 65 रुपये प्रतिलीटर होतं. आज आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत कच्च्या तेलाची किंमत 52 रुपये प्रतिबॅरल असताना पेट्रोल नव्वदी पार तर डिझेल 80 पार पोहचलय.

  • आज पेट्रोलचा दर 91 रुपये प्रतिलीटर दिसत असला तरी केंद्र सरकारला त्यासाठी प्रतिलीटर सत्तावीस ते अठ्ठावीस रुपयेच मोजावे लागतायत.
  • उरलेले 63 ते 64 रुपये सरकारकडून वेगवेगळ्या करांच्या नावाखाली वसूल केले जातायत.
  • एका लिटरमागे लोकांना 32 रुपये 98 पैसे एक्साईज ड्युटी म्हणून द्यावे लागतायत.
  • व्हॅटच्या स्वरुपात 15 रुपये 91 पैसै एका लिटरमागे साणान्यांना द्यावे लागतायत.
  • राज्य सरकारच्या सेससाठी प्रतिलीटर पेट्रोलसाठी दहा रुपये 12 पैसे द्यावे लागतायत.
  • तर पेट्रोलपंप चालकांच्या कमिशनपोटी एक लीटर पेट्रोलमागे तीन रुपये 64 पैसे द्यावे लागतायत. आणि या सगळ्यांचा परिणाम पेट्रोल 91 रुपये प्रतिलीटर होण्यात झालाय.

हीच बाब डिझेलच्या बाबतीतही होतेय

  • लोकांना 80 रुपये प्रतिलीटर मिळणाऱ्या डिझेलची मूळ किंमत 29 रुपये 14 पैसे आहे.
  • त्यावर एक्साईज ड्युटी म्हणून केंद्र सरकार लीटरमागे 31 रुपये 83 पैसे वसुल करतं.
  • तर राज्य सरकार लिटरमागे 14 रुपये 64 पैसे व्हॅटच्या स्वरुपात वसुल करतं.
  • सेसच्या स्वरूपात एक लीटर डिझेलसाठी आणखी तीन रुपये राज्य सरकारला द्यावे लागतात
  • तर पेट्रोलपंप चालकांच्या कमिशनपोटी दोन रुपये 52 पैसै द्यावे लागतायत. ज्यामुळे एक लीटर डिझेलची किंमत 81 रुपये 13 पैसे झालीय.
  • पेट्रोल आणि डिझेलच्या या वाढलेल्या किंमतींमुळे सरकारच्या तिजोरीत महसूल गोळा जमा होतोय हे खरं. परंतु, पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमती दररोज बदलत असल्याने या क्षेत्रात उतरलेल्या खाजगी कंपन्यांचही उखळ पांढरं होतंय.

लॉकडाउनच्या काळात कच्च्या तेलाच्या किंमती अगदी दहा ते वीस रुपये प्रतिबॅरलपर्यंत खाली आल्यानंतर देखील सरकारने पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती अजिबात कमी केल्या नाहीत. आणि आता सगळे व्यवहार हळूहळू पुर्वपदावर येत असतानाही पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमतींचा आलेख चढताच दिसतोय. त्यामुळे पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमती वाढण्यामागे आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेतील बदल किती कारणीभूत आहेत आणि सरकारी हस्तक्षेपाचा किती याचा विचार करण्याची गरज आहे.

महत्त्वाच्या बातम्या

Mumbai Crime Bollywood: बॉलीवूड इंडस्ट्री भीतीच्या सावटाखाली? कलाकारांची पोलिसांकडे धाव, पडद्यावरील सुपरहिरोंना X-कॅटेगरी सुरक्षा मिळणार?
बॉलीवूड इंडस्ट्री भीतीच्या सावटाखाली? कलाकारांची पोलिसांकडे धाव, पडद्यावरील सुपरहिरोंना X-कॅटेगरी सुरक्षा मिळणार?
Maharashtra Live blog updates: कर्जाचे हप्ते थकल्याने घर सील, आता भाडे भरण्याचेही पैसे नाहीत, लातूरमध्ये शेतकरी कुटुंबाची बिकट अवस्था
Maharashtra Live blog updates: कर्जाचे हप्ते थकल्याने घर सील, आता भाडे भरण्याचेही पैसे नाहीत, लातूरमध्ये शेतकरी कुटुंबाची बिकट अवस्था
IND vs NZ 1st Test Day-1 : बॅट नाहीये... म्हणत शुभमन गिल थेट पंचांशी भिडला; तिसऱ्या पंचांच्या 'त्या' वादग्रस्त निर्णयाने वेलिंग्टनमध्ये हायव्होल्टेज ड्रामा! नेमकं काय घडलं?
बॅट नाहीये... म्हणत शुभमन गिल थेट पंचांशी भिडला; तिसऱ्या पंचांच्या 'त्या' वादग्रस्त निर्णयाने वेलिंग्टनमध्ये हायव्होल्टेज ड्रामा! नेमकं काय घडलं?
Hindu Religion: देवघरात तुम्हीही देवांसाठी 'लाल' रंगाचे आसन ठेवता? 'या' गोष्टींची काळजी घ्या, धार्मिक महत्त्व, वास्तुशास्त्रातील मान्यता...
देवघरात तुम्हीही देवांसाठी 'लाल' रंगाचे आसन ठेवता? 'या' गोष्टींची काळजी घ्या, धार्मिक महत्त्व, वास्तुशास्त्रातील मान्यता...

व्हिडीओ

Sushama Andhare Andolan Against Shaina NC : सुषमा अंधारेंच्या नेतृत्वात शायना एनसींविरोधात आंदोलन
Shaina NC Balasaheb Thackeray Photo : होता काँग्रेसशी 'सामना', फोटोमुळे वादात शायना Special Report
Maharashtra Jilha bank Politics : घराणेशाहीचं 'सहकार', जिल्हा बँकांमध्ये 'वारसदार' Special Report
Sanjay Raut Delhi : अश्विनी भिडेंच्या पत्राची दखल घेत ३०० प्रकल्पांना तात्काळ स्थगिती द्यावी
Shiv Sena PC : सोनिया गांधींच्या पुस्तकाचा निषेध,शिवसेनेने पुस्तकाचा 'तो' मजकूर फाडला

फोटो गॅलरी

पर्सनल कॉर्नर

टॉप आर्टिकल
टॉप रील्स
Rudransh Thakur Viral Video: हटके स्टाईल अन् स्वॅग भारी! अवघ्या 23 महिन्याच्या 'रुद्रांश'चा सोशल मीडियावर धुमाकूळ, अकरा कोटी चहात्यांना व्हिडिओची भुरळ, तर 90 लाख लोकांनी दिली पसंती
हटके स्टाईल अन् स्वॅग भारी! अवघ्या 23 महिन्याच्या 'रुद्रांश'चा सोशल मीडियावर धुमाकूळ, अकरा कोटी चहात्यांना व्हिडिओची भुरळ, तर 90 लाख लोकांनी दिली पसंती
Maharashtra Live blog updates: कर्जाचे हप्ते थकल्याने घर सील, आता भाडे भरण्याचेही पैसे नाहीत, लातूरमध्ये शेतकरी कुटुंबाची बिकट अवस्था
Maharashtra Live blog updates: कर्जाचे हप्ते थकल्याने घर सील, आता भाडे भरण्याचेही पैसे नाहीत, लातूरमध्ये शेतकरी कुटुंबाची बिकट अवस्था
Gold Silver Rate : सोने चांदी खरेदी करणाऱ्यांची दिवाळी, सलग सातव्या दिवशी सोनं स्वस्त, चांदी 5000 रुपयांनी स्वस्त
सोने चांदी खरेदी करणाऱ्यांची दिवाळी, सलग सातव्या दिवशी सोनं स्वस्त, चांदी 5000 रुपयांनी स्वस्त
दम होता तर बँकेची निवडणूक स्वतंत्र लढायची होती; जयकुमार गोरेंचा शंभुराज देसाईंवर सोलापुरातून पलटवार
दम होता तर बँकेची निवडणूक स्वतंत्र लढायची होती; जयकुमार गोरेंचा शंभुराज देसाईंवर सोलापुरातून पलटवार
ABP माझा टॉप 10 हेडलाईन्स | 18 नोव्हेंबर 2026 | बुधवार
ABP माझा टॉप 10 हेडलाईन्स | 18 नोव्हेंबर 2026 | बुधवार
दादर रेल्वे स्थानकाला ‘चैत्यभूमी’ नाव देण्याच्या हालचाली गतीमान; विधिमंडळ अधिवेशनात पूर्तता, मुख्यमंत्र्यांचे सूतोवाच
दादर रेल्वे स्थानकाला ‘चैत्यभूमी’ नाव देण्याच्या हालचाली गतीमान; विधिमंडळ अधिवेशनात पूर्तता, मुख्यमंत्र्यांचे सूतोवाच
Sudhir Mungantiwar: सरकार इंग्रजापेक्षा वाईट असा मेसेज जाऊ नये; सुधीर मुनगंटीवारांचा बैठकीत आग्रह, सरकारला घरचा अहेर
सरकार इंग्रजापेक्षा वाईट असा मेसेज जाऊ नये; सुधीर मुनगंटीवारांचा बैठकीत आग्रह, सरकारला घरचा अहेर
Satara DCC Bank : दोन पदांसाठी प्रत्येकी एकच अर्ज, वचपा काढल्याचा दावा करणं चुकीचं, मकरंद पाटील म्हणाले महायुती म्हणून तिन्ही पक्ष एकत्र आल्यानं जिल्ह्यात चांगला संदेश गेला...
दोन पदांसाठी प्रत्येकी एकच अर्ज, निवडणूक बिनविरोध,वचपा काढल्याचा दावा करणं चुकीचं: मकरंद पाटील
Embed widget