एक्स्प्लोर

Blood Donation: रक्तदान केल्यानं अशक्तपणा येतो? तज्ज्ञांनी फोडले 4 मोठे गैरसमज; कोण अन् कधी करु शकतं रक्तदान?

World Blood Donar Day 2026: जागतिक रक्तदाता दिन 2026: रक्तदान कोण करू शकते? दूर करा रक्तदान याबाबत असलेल्या गैरसमजुती

World Blood Donar Day 2026: रक्तदान (Blood Donation) हेच श्रेष्ठ दान, असं म्हटलं जातं. रक्तदान (Health) हे एक असे दान आहे जे थेट एखाद्या व्यक्तीचा जीव वाचवू शकते. अपघातग्रस्त रुग्ण, शस्त्रक्रिया होणारे रुग्ण, कर्करोगग्रस्त व्यक्ती, थॅलेसेमिया (Donate Blood) असलेली मुले तसेच प्रसूतीदरम्यान रक्ताची गरज भासणाऱ्या महिलांसाठी रक्तदान अत्यंत महत्त्वाचे ठरते. रक्तदानाबाबत समाजात अनेक गैरसमज पसरलेले आहेत. त्यामुळे अनेक पात्र व्यक्ती रक्तदान करण्यास घाबरतात. प्रत्यक्षात रक्तदान ही सुरक्षित आणि वैज्ञानिकदृष्ट्या मान्य प्रक्रिया आहे.

भारतात रक्तदानाबाबत आजही जागरूकतेचा अभाव दिसून येतो. देशभरात रक्ताचा तुटवडा हे एक मोठे आव्हान आहे. पात्रतेचे निकष पूर्ण करणारे बहुतेक निरोगी प्रौढ व्यक्ती रक्तदान करू शकतात. रक्तदात्याचे वय 18 ते 65 वर्षांच्या दरम्यान असावे, वजन किमान 50 किलो असावे आणि आरोग्य उत्तम असावे. रक्तदात्याला कोणताही सक्रिय संसर्ग किंवा ॲनिमिया (रक्तक्षय) नसावा, कारण त्यामुळे रक्तदानाची सुरक्षितता धोक्यात येऊ शकते. रक्तदात्याची आणि रक्त घेणाऱ्याची सुरक्षितता सुनिश्चित करण्यासाठी रक्तदान करण्यापूर्वी सामान्यतः आरोग्य तपासणी केली जाते. संसर्गाच्या भीतीमुळे अनेक लोक रक्तदान करणे टाळतात. मात्र, रक्तदान अत्यंत सुरक्षित आणि गरजूंचे प्राण वाचवणारे असते.

रक्तदानाशी संबंधित गैरसमज आणि त्यामागची वास्तविकता (World Blood Donar Day 2026)

गैरसमज 1: रक्तदान केल्याने अशक्तपणा येतो

वास्तविकता: निरोगी व्यक्तीकडून रक्तदान करण्यापूर्वी हिमोग्लोबिन, रक्तदाब, वजन आणि एकूण आरोग्याची तपासणी केली जाते. पात्र व्यक्तीकडून घेतले जाणारे रक्ताचे प्रमाण सुरक्षित मर्यादेत असते. रक्तदानानंतर शरीर नवीन रक्तपेशी तयार करून ही भरपाई करते. त्यामुळे योग्य आहार, पुरेशी विश्रांती आणि द्रवपदार्थ घेतल्यास रक्तदानामुळे कायमस्वरूपी अशक्तपणा येत नाही.

गैरसमज 2: रक्तदान करणे रक्तदात्यासाठी अत्यंत वेदनादायक असते

वास्तविकता: रक्तदान ही साधारणपणे सुरक्षित आणि कमी वेदनादायक प्रक्रिया असते. सुई टोचताना काही सेकंदांसाठी किरकोळ टोचल्यासारखे वाटू शकते, परंतु त्यानंतर बहुतेक रक्तदात्यांना विशेष वेदना जाणवत नाहीत. यामुळे रक्तदात्याला कोणतीही अस्वस्थता जाणवत नाही. त्यामुळे, कोणत्याही दुष्परिणामांची किंवा गुंतागुंतीची काळजी करू नका.

गैरसमज 3: रक्तदान करणे धोकादायक असते

वास्तविकता: नाही, रक्तदान केल्याने लोकांना कोणताही आजार होत नाही. यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या सुया, स्वॅब्स आणि रक्त गोळा करण्याच्या पिशव्या (बॅग्ज) अगदी नवीन आणि निर्जंतुक असतात व वापरानंतर लगेचच टाकून दिल्या जातात. त्यामुळे संसर्गाचा धोका शून्य असतो. 

गैरसमज 4: रक्तदान करण्यास खूप वेळ लागतो.

वास्तविकता : नाही, या प्रक्रियेसाठी 4 ते 5 तास लागत नाहीत. वास्तविक, ही संपूर्ण प्रक्रिया 40 मिनिटांत पूर्ण होते आणि रक्त काढण्याची क्रिया 10 मिनिटांच्या आतच पार पडते.

रक्तदान करण्यापूर्वी पौष्टिक आहार घेणे आणि पुरेसे पाणी पिऊन शरीरातील पाण्याचे प्रमाण योग्य राखणे आवश्यक आहे. तसेच, रक्तदान केल्यानंतरही पुरेसे पाणी प्यावे, कोणतीही कष्टाची किंवा शारीरिक थकवा आणणारी कामं करू नयेत आणि थोडा वेळ विश्रांती घ्यावी. दर तीन महिन्यांनी रक्तदान करणे योग्य असते.

डॉ. नेहा सारडा, पॅथॉलॉजिस्ट आणि रक्त संक्रमण अधिकारी, एम्स हॉस्पिटल, डोंबिवली

Check out below Health Tools-
Calculate Your Body Mass Index ( BMI )

Calculate The Age Through Age Calculator

ABP माझा ऑनलाईनमध्ये कॉपी एडिटर म्हणून कार्यरत. पत्रकारितेत 2021 पासून कार्यरत. डिजिटल माध्यमांत जवळपास 3 वर्षे काम करण्याचा अनुभव. साम, सकाळ, दूरदर्शन, लोकमत आणि साम (डिजिटल) याठिकाणी काम करण्याचा अनुभव. मुंबई विद्यापिठातून पत्रकारितेत पदव्युत्तर पदवीचं शिक्षण पूर्ण.

Read More

महत्त्वाच्या बातम्या

National Epilepsy Day 2026: अपस्मार...फिट्सबद्दलचे गैरसमज आजच दूर करा! 'असे' 4 गैरसमज आणि सत्य प्रत्येकाने जाणून घ्यायला हवेत, तज्ज्ञ सांगतात...
अपस्मार...फिट्सबद्दलचे गैरसमज आजच दूर करा! 'असे' 4 गैरसमज आणि सत्य प्रत्येकाने जाणून घ्यायला हवेत, तज्ज्ञ सांगतात...
Health: बाळासाठी प्रयत्न करताय? मग रक्तातील साखरेची पातळी तपासली का? तज्ज्ञांनी दिली महत्त्वाची माहिती...
बाळासाठी प्रयत्न करताय? मग रक्तातील साखरेची पातळी तपासली का? तज्ज्ञांनी दिली महत्त्वाची माहिती...
Chatt Puja 2026: छटपूजा म्हणजे नेमकं काय? 4 दिवसांची खास परंपरा काय आहे? सूर्यदेवाला अर्घ्य देण्याचं धार्मिक महत्त्व जाणून घ्या..
छटपूजा म्हणजे नेमकं काय? 4 दिवसांची खास परंपरा काय आहे? सूर्यदेवाला अर्घ्य देण्याचं धार्मिक महत्त्व जाणून घ्या..
Happy Children’s Day 2026: बालदिनाच्या हार्दिक शुभेच्छा! प्रियजनांना पाठवा सुंदर, हटके 'हे' शुभेच्छा संदेश, चेहऱ्यावर फुलवा हास्य ...
बालदिनाच्या हार्दिक शुभेच्छा! प्रियजनांना पाठवा सुंदर, हटके 'हे' शुभेच्छा संदेश, चेहऱ्यावर फुलवा हास्य ...

व्हिडीओ

Amit Shah vs Uddhav Thackeray : 'कोरोना'तले फोन,आरोपांचा टोन Special Report
Rohit Pawar vs Devendra Fadnavis : आरोपांची बरसात,पण घरातूनच मिळेना साथ Special Report
Eknath Shinde On Uddhav Thackeray :अमित शाहांवर टीका करणारेच सर्वात मोठे थापाडे, उद्धव ठाकरेंवर टीका
Pune Ajit Pawar Statue : अजितदादांचा पुतळा, आठवणींना उजाळा Special Report
Rohit Pawar on Devendra Fadnavis Ajit Pawar Plan Crash : 'मफलर मॅन' , आरोपांचे बाण Special Report

फोटो गॅलरी

पर्सनल कॉर्नर

टॉप आर्टिकल
टॉप रील्स
Sanjay Raut and Devendra Fadnavis : पुढचा बॉम्ब पडल्यावर देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्रिपदाचा राजीनामा देतील, मुंबईतील एसआरए घोटाळ्यावरुन संजय राऊतांचा खळबळजनक दावा, नेमकं काय म्हणाले?
पुढचा बॉम्ब पडल्यावर देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्रिपदाचा राजीनामा देतील, मुंबईतील एसआरए घोटाळ्यावरुन संजय राऊतांचा खळबळजनक दावा, नेमकं काय म्हणाले?
Lateef Bhat Indian Army : कुलगामच्या मास्टरमाइंडला कंठस्नान, लश्कर कमांडर लतीफ भट्ट चकमकीत ठार; कुलगाममध्ये भारतीय सैन्याची मोठी कारवाई
कुलगामच्या मास्टरमाइंडला कंठस्नान, लश्कर कमांडर लतीफ भट्ट चकमकीत ठार; कुलगाममध्ये भारतीय सैन्याची मोठी कारवाई
Thane Crime: वेळ 4 वाजून 46 मिनिटे; अचानक एकापाठोपाठ एक 20 अश्लील व्हिडीओ ‘स्टेटस’वर अपलोड; ठाण्याच्या पोलीस आयुक्तांचंच व्हॉट्सॲप ‘हॅक’,यंत्रणांची धावपळ, नेमकं काय घडलं?
वेळ 4 वाजून 46 मिनिटे; अचानक एकापाठोपाठ एक 20 अश्लील व्हिडीओ ‘स्टेटस’वर अपलोड; ठाण्याच्या पोलीस आयुक्तांचंच व्हॉट्सॲप ‘हॅक’,यंत्रणांची धावपळ, नेमकं काय घडलं?
Satara District Bank : सातारा जिल्हा बँकेच्या अध्यक्षपदाचा आज फैसला; भाजप की राष्ट्रवादी, कुणाचं पारडं जड? जिल्हा बँकेच्या सत्तेसाठी महायुतीत रस्सीखेच; अध्यक्षपदावरून भाजप-राष्ट्रवादी आमनेसामने
सातारा जिल्हा बँकेच्या अध्यक्षपदाचा आज फैसला; भाजप की राष्ट्रवादी, कुणाचं पारडं जड? जिल्हा बँकेच्या सत्तेसाठी महायुतीत रस्सीखेच; अध्यक्षपदावरून भाजप-राष्ट्रवादी आमनेसामने
Satara District bank Chairman Election 2026: सातारा जिल्हा बँक अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत भाजपला धक्का, शिवसेना-राष्ट्रवादीने वचपा काढला, उदयसिंह पाटील उंडाळकरांची अध्यक्षपदी निवड
सातारा जिल्हा बँक अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत भाजपला धक्का, शिवसेना-राष्ट्रवादीने वचपा काढला, उदयसिंह पाटील उंडाळकरांची अध्यक्षपदी निवड
Raigad Traffic jam News : रायगडमध्ये चिमुकल्याने फुगा गिळला, घाबरलेले आई-बाप लेकराला रुग्णालयात घेऊन निघाले, पण ट्रॅफिकमुळे रस्त्यातच जीव सोडला, अलिबाग-बेलकडे मार्गावरील घटनेने संतापाची लाट
रायगडमध्ये चिमुकल्याने फुगा गिळला, घाबरलेले आई-बाप लेकराला रुग्णालयात घेऊन निघाले, पण ट्रॅफिकमुळे रस्त्यातच जीव सोडला, अलिबाग-बेलकडे मार्गावरील घटनेने संतापाची लाट
NCP Leader viral video: नर्तिकेवर एकापाठोपाठ एक कोऱ्या करकरीत नोटा उधळल्या, गर्दीतून 'सातबारा कोरा होईल'ची हाक, राष्ट्रवादीच्या नेत्याचा व्हिडीओ व्हायरल
नर्तिकेवर एकापाठोपाठ एक कोऱ्या करकरीत नोटा उधळल्या, गर्दीतून 'सातबारा कोरा होईल'ची हाक, राष्ट्रवादीच्या नेत्याचा व्हिडीओ व्हायरल
MS Dhoni Emotional Video After Retirement Of IPL: IPL मधून निवृत्ती घेताच जुन्या फोटोंसह स्वत: व्हिडीओ एडिट केला; MS धोनीच्या पोस्टने सगळ्यांना रडवले
IPL मधून निवृत्ती घेताच जुन्या फोटोंसह स्वत: व्हिडीओ एडिट केला; MS धोनीच्या पोस्टने सगळ्यांना रडवले
Embed widget