Brain stoke Music Therapy : 'ए मेरे वतन के लोगों' सारखी गाणी ऐकवून होणार ब्रेन स्ट्रोकवर उपचार,जाणून घ्या याबद्दल

Brain stoke Music Therapy : ए मेरे वतन के लोगों सारखी गाणी ऐकवून होणार ब्रेन स्ट्रोकवर उपचार,जाणून घ्या याबद्दल

एम्स दिल्ली आणि आयआयटी दिल्ली एकत्रितपणे काम करत आहेत, ज्यामध्ये रुग्णांवर संगीताद्वारे उपचार केले जातील. AIIMS दिल्ली आता ब्रेन स्ट्रोकच्या रुग्णांना भारतीय संगीताची धून वापरून बोलायला शिकवणार आहे. चला तर मग जाणून घेऊया काय आहे ही म्युझिक थेरपी आणि ती रुग्णांच्या उपचारात कशी महत्त्वाची भूमिका बजावेल…

टाइम्स ऑफ इंडियाच्या एका अहवालात एम्सच्या डॉ. दीप्ती विभा यांनी सांगितले आहे की, ब्रेन स्ट्रोकनंतर ऐकण्याची आणि बोलण्याची क्षमता गमावलेल्या रुग्णांना त्या संगीताद्वारे गुणगुणणे आणि बोलणे शिकवणार आहेत. ते म्हणाले की, भारतात प्रथमच वाचाघात झालेल्या रुग्णांसाठी म्युझिक थेरपीचे मॉड्यूल तयार केले जात आहे आणि एम्सचा न्यूरोलॉजी विभाग यामध्ये आयआयटी दिल्लीची मदत घेत आहे.(Photo Credit : freepik )

ब्रेन स्ट्रोकनंतर, सुमारे 21 ते 38 टक्के रुग्णांना ॲफेसियाचा त्रास होतो. वास्तविक, ॲफेसियामध्ये रुग्णाच्या मेंदूचा डावा भाग काम करणे थांबवतो.मेंदूच्या डाव्या भागामुळेच व्यक्ती बोलते, गोष्टी समजून घेते आणि लोकांसमोर आपल्या भावना व्यक्त करते. (Photo Credit : freepik )

ॲफेसियाने त्रस्त असलेल्या रुग्णाला एक छोटासा शब्दही बोलता येत नाही आणि या समस्येपासून मुक्त होण्यासाठी एम्सचा न्यूरोलॉजी विभाग रुग्णांसाठी संगीत थेरपीवर काम करत आहे. परदेशात अशा रुग्णांसाठी अनेकदा संगीत थेरपी वापरली जाते.(Photo Credit : freepik )

डॉ. विभा सांगतात की, ॲफेसियामध्ये रुग्णाच्या मेंदूचा डावा भाग अजिबात काम करत नाही पण उजवा भाग पूर्णपणे निरोगी राहतो, त्यामुळे रुग्णाला केवळ संगीत समजत नाही तर त्याचे सूरही ऐकू येतात. ॲफेसियामुळे रुग्णाला एकही शब्द "पाणी" ही म्हणता येत नाही, तेथे तो म्युझिक थेरपीद्वारे संपूर्ण गाणे गुणगुणतो.(Photo Credit : freepik )

म्युझिक थेरपीच्या माध्यमातून रुग्णाची उजवी बाजू सक्रिय करून त्याला बोलायला आणि संगीताचे सूर समजायला शिकवले जाते. यामध्ये सर्वप्रथम, रुग्णासमोर छोटे संगीताचे सूर वाजवले जातात, जे रुग्णाला केवळ समजू शकत नाही तर ते गुणगुणण्यासही सक्षम आहे. हे सूर आधीच ठरलेले असतात. (Photo Credit : freepik )

जे रुग्णांना प्रथम तुकड्यांमध्ये आणि नंतर संपूर्ण ओळ बोलून समजावून सांगितले जाते. यात रघुपती राघव राजा राम किंवा आये मेरे वतन के लोगों सारख्या सुरांचा समावेश आहे, जे जवळजवळ प्रत्येक भारतीयाला माहित आहे आणि ऐकले आहे.(Photo Credit : freepik )

सध्या, आयआयटी दिल्ली आणि एम्स दिल्ली संयुक्तपणे रुग्णांवर संशोधन करत आहेत आणि त्याचे मॉड्यूल तयार करण्यात व्यस्त आहेत. प्राध्यापिका दीप्ती म्हणाल्या की, कर्नाटक संगीतात जाण असलेले एक डॉक्टर आहेत आणि त्यांना संगीतातील बारकावे चांगले माहीत आहेत, त्यामुळे त्यांच्यासोबत काही सूर शोधले जात आहेत ज्यावर पुढे काम करता येईल.(Photo Credit : freepik )

ब्रेन स्ट्रोक ऍफेसियाने ग्रस्त असलेल्या 60 रुग्णांवर एक अभ्यास केला जाईल, ज्यामध्ये पहिल्या 30 रुग्णांना म्युझिक थेरपी दिली जाईल आणि उर्वरित 30 रुग्णांना मानक उपचार दिले जातील. त्यानंतर दर 3 महिन्यांनी त्यांच्यामध्ये होणारे बदल लक्षात घेतले जातील. आणि परिणाम सादर केले जातील.(Photo Credit : freepik )