Nayan Mongia: इंडियन प्रीमियर लीगच्या (IPL2026) 19 व्या हंगामाचा उत्साह हळूहळू शिगेला पोहोचत आहे. आयपीएल ही जगातील सर्वात मोठी आणि सर्वात रोमांचक टी20 लीग आहे. 2008 मध्ये सुरू झालेल्या या लीगने क्रिकेट विश्वात क्रांती घडवून आणली. महेंद्रसिंह धोनीच्या नेतृत्वाखाली 2007 चा टी20 विश्वचषक जिंकल्यानंतर, भारतात या फॉरमॅटची लोकप्रियता शिगेला पोहोचली आणि आयपीएलनेच तिला नव्या उंचीवर नेले. भारताने आपला पहिला टी20 आंतरराष्ट्रीय सामना 2006 मध्ये वीरेंद्र सेहवागच्या नेतृत्वाखाली दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध खेळला. तेव्हापासून, 119 खेळाडूंनी या फॉरमॅटमध्ये भारतीय संघाचे प्रतिनिधित्व केले आहे. आयपीएलमध्ये खेळलेल्या भारतीय आणि परदेशी खेळाडूंची एकूण संख्या 1,000 पेक्षा जास्त आहे.

सचिन तेंडुलकर आणि राहुल द्रविड यांसारख्या दिग्गजांनी भारतासाठी आंतरराष्ट्रीय स्तरावर टी20 क्रिकेट खेळले आणि आयपीएलमध्येही भाग घेतला आहे. दुसरीकडे, सौरभ गांगुली, व्हीव्हीएस लक्ष्मण आणि अनिल कुंबळे यांसारख्या दिग्गजांनी भारतासाठी टी-20 आंतरराष्ट्रीय सामने खेळले नाहीत, पण नंतर ते आयपीएलमध्ये सहभागी झाले. पण सर्वात आश्चर्यकारक गोष्ट म्हणजे, एक असा खेळाडू होता जो भारतासाठी टी-20 क्रिकेट खेळला, पण त्याला आयपीएलमध्ये खेळण्याची संधी कधीच मिळाली नाही. या खेळाडूचे नाव आहे दिनेश मोंगिया.

Continues below advertisement

पहिल्या टी-20 आंतरराष्ट्रीय विजयाचा नायक मोंगिया 

दिनेश मोंगिया भारताचा पहिला टी-20 आंतरराष्ट्रीय सामना खेळला, जो 1 डिसेंबर 2006 रोजी जोहान्सबर्गमध्ये दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध खेळला गेला होता. त्या सामन्यात त्याने 45 चेंडूंमध्ये 38 धावा करून संघासाठी महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. भारताने तो सामना 1 चेंडू शिल्लक असताना 6 गडी राखून जिंकला. असे असूनही, जेव्हा आयपीएल सुरू झाली आणि नंतर जगातील सर्वात मोठी टी-20 स्पर्धा बनली, तेव्हा मोंगियाला या लीगमध्ये संधी मिळाली नाही. 48 वर्षीय दिनेश मोंगियाची कारकीर्द ते एक सक्षम आणि विश्वासार्ह खेळाडू होती याचा पुरावा आहे. नयन मोंगियाने भारतासाठी 57 एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय सामने खेळले, ज्यात 27.95 च्या सरासरीने 1230 धावा केल्या, ज्यात एक शतक आणि चार अर्धशतकांचा समावेश आहे. त्यांची सर्वोत्तम एकदिवसीय धावसंख्या 159* होती, जी त्यांनी मार्च 2002 मध्ये झिम्बाब्वेविरुद्ध केली होती. एकदिवसीय सामन्यांमध्ये 40.78 च्या सरासरीने 14 बळीही घेतले. एका टी-20 आंतरराष्ट्रीय सामन्यात 38 धावा देखील केल्या. 

2023 च्या क्रिकेट विश्वचषकातही मोंगिया भारतीय संघाचा भाग होता. जिथे सौरभ गांगुलीच्या संघाने अंतिम फेरी गाठली होती. देशांतर्गत क्रिकेटमध्ये त्यांनी पंजाबसाठी उत्कृष्ट कामगिरी केली. मोंगियाने 121 प्रथम-श्रेणी सामन्यांमध्ये 8,028 धावा केल्या, ज्यात 27 शतके आणि 28 अर्धशतकांचा समावेश आहे. प्रथम श्रेणी क्रिकेटमधील त्याची सर्वोत्तम धावसंख्या नाबाद 308 होती. लिस्ट ए क्रिकेटमध्ये, मोंगियाने 198 सामन्यांमध्ये 5535 धावा आणि 32 टी20 सामन्यांमध्ये 633 धावा केल्या.

Continues below advertisement

मोंगिया आयपीएलमध्ये का खेळू शकला नाही?

क्रिकेट चाहत्यांच्या मनात अजूनही हा प्रश्न घोळत आहे. असं काय घडले की भारतासाठी टी20 खेळणारा खेळाडू, त्याची प्रभावी कामगिरी असूनही, आयपीएलमध्ये एकही सामना खेळू शकला नाही? हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की दिनेश मोंगियाने इंडियन क्रिकेट लीग (आयसीएल) मध्ये खेळण्याचा निर्णय घेतला, ज्यामुळे भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने (बीसीसीआय) त्याच्यावर बंदी घातली. तथापि, ऑक्टोबर 2008 मध्ये, शिस्तभंगाच्या कारणास्तव मोंगियाला आयसीएलमधून निलंबितही करण्यात आले होते. मोंगियाला ख्रिस केर्न्सच्या दुखापतीबद्दल आधीच माहिती होती, परंतु त्याने अधिकाऱ्यांना कळवले नाही. आयसीएलमध्ये खेळणाऱ्या अनेक भारतीय खेळाडूंना बीसीसीआयने माफ केले असले तरी, मोंगियाला मंडळाच्या माफी योजनेचा लाभ मिळाला नाही आणि त्याला मुख्य प्रवाहातील क्रिकेटमधून बाहेर काढण्यात आले.

इतर महत्वाच्या बातम्या