Nobel Peace Prize 2025: व्हेनेझुएलाच्या (Venezuela Opposition Leader Nobel) विरोधी पक्षनेत्या मारिया मचाडो यांना नोबेल शांतता पुरस्काराने (Maria Corina Machado Nobel Peace Prize) सन्मानित करण्यात आले. व्हेनेझुएलामध्ये लोकशाही हक्कांना प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि हुकूमशाहीतून लोकशाहीकडे शांततापूर्ण संक्रमण साध्य करण्यासाठी त्यांनी 20 वर्षे अथक संघर्ष केला आहे. नोबेल समितीने म्हटले आहे की, जगातील अनेक भागांमध्ये हुकूमशाही वाढत असताना आणि लोकशाही कमकुवत होत असताना, मारिया मचाडोंसारख्या (Maria Machado Courage and Peace) लोकांचे धाडस आशेला प्रेरित करते. समितीने म्हटले आहे की, लोकशाही ही चिरस्थायी शांततेची पूर्वअट आहे. जेव्हा सत्ता हिंसाचार आणि भीतीद्वारे लोकांना दडपते तेव्हा अशा धाडसी व्यक्तींचा सन्मान करणे आवश्यक होते. मचाडो यांनी सुमाते ही संघटना स्थापन केली, जी लोकशाहीच्या भल्यासाठी काम करते. त्या देशात मुक्त आणि निष्पक्ष निवडणुकांची मागणी करत आहेत. अमेरिकेचे अध्यक्ष ट्रम्प अनेक महिन्यांपासून नोबेल पुरस्काराचे दावेदार होते, परंतु नोबेल समितीने (Nobel Peace Prize Committee 2025) त्यांची पुरस्कारासाठी निवड केली नाही.
ट्रम्प यांना का मिळाला नाही? (Why Trump Did Not Win Nobel Prize)
2025 च्या नोबेल शांतता पुरस्कारासाठी नामांकनांची अंतिम तारीख 31 जानेवारी 2025 होती. या तारखेनंतर मिळालेल्या नामांकनांचा विचार करण्यात आला नाही. नामांकन प्रक्रिया 1 फेब्रुवारीपासून सुरू होते आणि जानेवारीपर्यंत प्राप्त झालेले नामांकनच वैध मानले जातात. 20 जानेवारी 2025 रोजी ट्रम्प पुन्हा निवडून आल्यानंतर अवघ्या 11 दिवसांत नोबेल पुरस्कारासाठी नामांकन बंद झाले. इतक्या कमी वेळात ट्रम्प यांना नोबेल पुरस्कार मिळण्यासाठी फारसे हाती नव्हते.
अन् माचाडो जगभरात प्रसिद्ध (Maria Machado Venezuela Democracy)
माचाडो यांनी पहिल्यांदाच व्हेनेझुएलाच्या तत्कालीन राष्ट्राध्यक्षांचे भाषण थांबवून आंतरराष्ट्रीय स्तरावर लक्ष वेधले. ही घटना 14 जानेवारी 2012 रोजी घडली. चावेझ यांनी संसदेत 9 तास 45 मिनिटांचे भाषण दिले होते जेव्हा माचाडो यांनी त्यांच्यावर ओरड केली, त्यांना "चोर" म्हटले आणि जप्त केलेली मालमत्ता परत करण्याची मागणी केली. चावेझ यांनी असे उत्तर दिले की त्या पात्र नसल्याने ते वाद घालणार नाहीत. ही घटना देशभर चर्चेचा विषय बनली आणि माचाडो यांना एक धाडसी विरोधी नेता (Venezuela Democracy Movement) म्हणून स्थापित केले. विशेष म्हणजे राष्ट्रपती ट्रम्प यांनी माचाडो यांना (Maria Corina Machado Biography) स्वातंत्र्यसैनिक म्हटले आहे. मारिया मचाडो यांनी व्हेनेझुएलाचे अध्यक्ष निकोलस मादुरो यांच्या विरोधात निवडणूक लढवली आहे. मचाडो गेल्या एक वर्षापेक्षा जास्त काळ देशात जीव मुठीत घेऊन जगत आहेत.
इतर महत्वाच्या बातम्या