आठ वर्षांनंतर ट्रम्प चीन दौऱ्यावर; एलाॅन मस्क, कुकसह तब्बल 17 सीईओंची फौज सुद्धा सोबत; इतिहासातील सर्वात मोठा विमान करार होणार?
ट्रम्प यांच्यासोबत एलॉन मस्क, ॲपलचे सीईओ टिम कुक आणि बोईंगचे सीईओ यांच्यासह 17 प्रमुख अमेरिकन उद्योगपती आहेत. मात्र, चिप कंपनी एनव्हिडियाचे सीईओ जेन्सन हुआंग यात सहभागी होणार नाहीत.

इराण युद्धाच्या पार्श्वभूमीवर, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प मंगळवारी रात्री चीनसाठी रवाना झाले. ट्रम्प 13 ते 15 मे दरम्यान बीजिंगमध्ये असतील. 2017 नंतरचा हा त्यांचा पहिला चीन दौरा असेल. वृत्तानुसार, चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग आणि ट्रम्प गुरुवारी व शुक्रवारी स्वतंत्र चर्चा करतील. व्यापार, तैवान, दुर्मिळ खनिजे, एआय (AI) आणि इराण युद्ध यांसारख्या मुद्द्यांवर दोन्ही नेते चर्चा करण्याची शक्यता आहे. ट्रम्प यांच्यासोबत एलॉन मस्क, ॲपलचे सीईओ टिम कुक आणि बोईंगचे सीईओ यांच्यासह 17 प्रमुख अमेरिकन उद्योगपती आहेत. मात्र, चिप कंपनी एनव्हिडियाचे सीईओ जेन्सन हुआंग यात सहभागी होणार नाहीत.
तर इतिहासातील सर्वात मोठा विमान करार
वृत्तानुसार, या दौऱ्यामुळे 9 लाख कोटी रुपयांपेक्षा जास्त किमतीचा बोईंग विमानांचा करार होऊ शकतो. चीन 500 बोईंग 737 मॅक्स, 100 बोईंग 787 ड्रीमलाइनर आणि अनेक 777 एक्स वाइडबॉडी विमाने खरेदी करू शकतो. जर हा करार निश्चित झाला, तर हा इतिहासातील सर्वात मोठा विमान करार ठरेल.
ट्रम्प यांच्यासाठी राजभोजनाचे आयोजन करणार
व्हाइट हाऊसच्या माहितीनुसार, राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या चीन दौऱ्यादरम्यान त्यांच्या सन्मानार्थ एका भव्य राजभोजनाचे आयोजन करतील. चीनमध्ये अशा राजभोजनांना एक मोठा राजनैतिक सन्मान मानले जाते. असे कार्यक्रम सहसा बीजिंगमधील 'ग्रेट हॉल ऑफ द पीपल' येथे आयोजित केले जातात, जिथे चीनचे सर्वोच्च नेतृत्व परदेशी पाहुण्यांचे स्वागत करते. दोन्ही देशांतील वरिष्ठ अधिकारी, व्यावसायिक प्रतिनिधी आणि विशेष पाहुणे उपस्थित राहतात.
राजनैतिक तज्ज्ञांच्या मते, चीन एखाद्या परदेशी नेत्याचे जितके भव्य स्वागत करतो, ते संबंधांच्या महत्त्वाचे लक्षण मानले जाते. राजभोजनांच्या माध्यमातून, चीन अमेरिकेसोबतच्या आपल्या संबंधांना असलेले सामरिक महत्त्व दर्शवण्याचा प्रयत्न करतो. ट्रम्प यांच्या पहिल्या कार्यकाळातील 2017 च्या चीन दौऱ्यादरम्यान, राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी त्यांच्या सन्मानार्थ एका विशेष स्वागत समारंभाचे आयोजन केले होते.
ट्रम्प आणि शी जिनपिंग कोणत्या मुद्यांवर चर्चा करणार?
1. व्यापार शुल्क विवाद
अमेरिका-चीन व्यापार युद्ध हा एक मोठा मुद्दा आहे. ट्रम्प यांनी यापूर्वी चिनी वस्तूंवर जड शुल्क लावण्याची धमकी दिली आहे. आता दोन्ही देश व्यापार तणाव कमी करण्यासाठी वाटाघाटी करू शकतात.
2. तैवान आणि शस्त्र विक्री
तैवानवरूनही दोन्ही देशांमध्ये तणाव कायम आहे. ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की ते शी जिनपिंग यांच्यासोबत 11 अब्ज डॉलर्सच्या अमेरिकन शस्त्र पॅकेजवर चर्चा करतील. चीन तैवानला आपल्या भूभागाचा भाग मानतो आणि अमेरिकेच्या शस्त्र विक्रीला सातत्याने विरोध केला आहे.
3. दुर्मिळ मृदा खनिजे आणि एआय (AI)
दुर्मिळ मृदा खनिजे इलेक्ट्रिक वाहने, चिप्स आणि संरक्षण उद्योगासाठी महत्त्वपूर्ण आहेत. चीन हा जगातील सर्वात मोठा पुरवठादार आहे, तर अमेरिकेला त्याच्यावरील आपले अवलंबित्व कमी करायचे आहे. एआय (AI) आणि सेमीकंडक्टर तंत्रज्ञानावरूनही दोन्ही देशांमधील स्पर्धा तीव्र झाली आहे.
4. सोयाबीन आणि कृषी व्यापार
चीन अमेरिकन शेतकऱ्यांसाठी एक मोठी बाजारपेठ आहे. व्यापार युद्धानंतर, चीनने अमेरिकन सोयाबीनची खरेदी कमी केली. आता, ट्रम्प प्रशासन कृषी निर्यात वाढवण्याचा प्रयत्न करू शकते.
इराणच्या तेल खरेदीवरून चीनचा अमेरिकेशी वाद
इराणकडून तेल खरेदीवरून अमेरिका आणि चीन यांच्यात तणाव कायम आहे. ट्रम्प प्रशासनाचा आरोप आहे की चीन मोठ्या प्रमाणावर इराणी तेल खरेदी करून तेहरानला आर्थिक पाठिंबा देत आहे, तर चीनचा दावा आहे की हे त्याच्या ऊर्जेच्या गरजांशी संबंधित आहे. अमेरिका आणि पाश्चात्य देशांनी निर्बंध लादले असूनही, चीन बऱ्याच काळापासून मोठ्या प्रमाणात इराणी तेल खरेदी करत आहे. तज्ञांच्या मते, चीन आपल्या ऊर्जेच्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी स्वस्त तेलाचा वापर करतो.
इराणवर निर्बंध लादल्यानंतर, त्याला आपले तेल सवलतीच्या दरात विकावे लागले. अनेक खागी चीनी तेल शुद्धीकरण कारखाने हे सवलतीच्या दरातील तेल खरेदी करतात. यामुळे चीनला स्वस्त ऊर्जा मिळते आणि इराणला परकीय चलनाचा एक महत्त्वाचा स्रोत मिळतो. अहवालांनुसार, अलिकडच्या वर्षांत इराणच्या एकूण तेल निर्यातीचा एक मोठा हिस्सा चीनला गेला आहे. अनेकदा, हा व्यापार थेट इराणच्या नावाने केला जात नाही, तर अमेरिकेच्या निर्बंधांपासून वाचण्यासाठी इतर देशांमार्फत किंवा मिश्रित तेलाच्या स्वरूपात केला जातो.
इतर महत्वाच्या बातम्या
Before You Go
America Iran Agreement : कसा आहे शांती करार? लेबनॉनसह सर्व आघाड्यावर कायमची शस्त्रसंधी






















