Global Stock Market: कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) क्षेत्राशी संबंधित सेमीकंडक्टर शेअर्समध्ये झालेल्या प्रचंड वाढीच्या जोरावर, दक्षिण कोरिया (South Korea), आणि तैवानने (Taiwan) जागतिक शेअर बाजाराच्या (Global Stock Market) क्रमवारीत भारताला मागे टाकले आहे. प्रामुख्याने 'सॅमसंग' (Samsung) आणि 'एसके हायनिक्स' (SK Hynix) या दोन शेअर्समुळे, दक्षिण कोरियाचा 'कोस्पी' (Kospi) निर्देशांक भारताला मागे टाकत जगातील सहावा सर्वात मोठा शेअर बाजार बनला आहे. तर दुसरीकडे, 'तैवान सेमीकंडक्टर मॅन्युफॅक्चरिंग कंपनी' (TSMC) च्या जोरावर तैवानने गेल्या आठवड्यात पाचवे स्थान पटकावले आहे.

Continues below advertisement

Global Stock Market: जागतिक बाजारमूल्यात सातव्या स्थानी घसरण

जगातील सर्वात वेगाने वाढणाऱ्या प्रमुख अर्थव्यवस्थांपैकी एक असूनही, सेमीकंडक्टर निर्मिती क्षेत्रातील दशकानुदशके गमावलेल्या संधींमुळे भारत या जागतिक तेजीच्या लाटेत काहीसा मागे पडला आहे. दक्षिण कोरिया आणि तैवानची झालेली प्रगती हे याचे उत्तम उदाहरण आहे. यावरून हे स्पष्ट होते की, सरकारचा पाठिंबा असलेल्या धोरणात्मक गुंतवणुकीचे आणि दीर्घकालीन औद्योगिक धोरणांचे रूपांतर शेअर बाजारातील प्रचंड नफ्यात कसे होऊ शकते. दरम्यान, भारताने आता कुठे आपल्या 'चिप' निर्मितीच्या महत्त्वाकांक्षी योजनांना गती देण्यास सुरुवात केली असली, तरीही तो आपल्या पूर्व आशियाई समकक्षांच्या तुलनेत अजूनही अनेक वर्षे मागे आहे.

Continues below advertisement

Stock Market: दक्षिण कोरियाने भारताला मागे टाकून घेतलेली ही मोठी झेप AI-चिपच्या लाटेवर स्वार

दक्षिण कोरियाने भारताला मागे टाकून घेतलेली ही मोठी झेप, ही प्रामुख्याने त्यांच्या मेमरी चिप उत्पादनातील आघाडीच्या कंपन्या सॅमसंग इलेक्ट्रॉनिक्स (Samsung Electronics) आणि एसके हायनिक्स (SK Hynix) यांच्या कामगिरीमुळेच शक्य झाली आहे. ब्लूमबर्गच्या माहितीनुसार, या वर्षात 'कोस्पी' (Kospi) निर्देशांकात १०० टक्क्यांहून अधिक वाढ झाली आहे; यामुळे दक्षिण कोरियाचे एकूण बाजार भांडवल (market capitalization) 5 ट्रिलियन डॉलर्सवर पोहोचले असून, त्यांनी भारताच्या 4.8 ट्रिलियन डॉलर्सच्या भांडवलाला मागे टाकले आहे. सॅमसंग आणि एसके हायनिक्स या दोन्ही कंपन्यांनी अलीकडेच '1 ट्रिलियन डॉलर्स बाजार मूल्यांकनाच्या क्लब'मध्ये प्रवेश केला आहे. AI मेमरी चिप्सना असलेली मागणी प्रचंड वेगाने वाढत असल्याचा थेट फायदा या कंपन्यांना झाला आहे. विश्लेषकांच्या मते, जरी कोरियाचे आर्थिक उत्पादन भारताच्या तुलनेत कमी असले, तरी बाजारात झालेली ही प्रचंड वाढ हे सिद्ध करते की, प्रचंड मागणी असलेल्या 'टेक हार्डवेअर' क्षेत्रावर केंद्रित केलेली गुंतवणूक गुंतवणूकदारांना किती मोठा परतावा मिळवून देऊ शकते.

तैवानची प्रगती देखील अशाच प्रकारे सेमीकंडक्टर्सशी, आणि विशेषतः 'TSMC' या कंपनीशी जोडलेली आहे. या कंपनीचा तैवान शेअर बाजाराच्या निर्देशांकात (इंडेक्समध्ये) ४२% वाटा आहे. ब्लूमबर्गने दिलेल्या वृत्तानुसार, केवळ या एका वर्षातच TSMC च्या समभागांच्या (शेअर्सच्या) किमतीत ४९% वाढ झाली आहे. ही वाढ म्हणजे, कृत्रिम बुद्धिमत्तेवर (AI) आधारित ॲप्लिकेशन्ससाठी चिप्सच्या कंत्राटी उत्पादनाच्या क्षेत्रात या कंपनीचे असलेले अद्वितीय आणि निर्विवाद वर्चस्वच दर्शवते.

तैवानच्या सरकारनेही, बाजारातील सर्वाधिक वजन असलेल्या (top-weighted) समभागांमध्ये निधी गुंतवणुकीवरील निर्बंध शिथिल करून बाजारात भांडवल ओघ वाढण्यास मदत केली आहे; ज्यामुळे TSMC चे बाजारमूल्य (valuation) आणखीच उंचावले आहे. या दोन्हीही प्रकरणांमध्ये, सरकारी दूरदृष्टी, अनेक दशकांपासून उद्योगावर केंद्रित केलेला भर आणि जागतिक गुंतवणूकदारांना चिप-उत्पादक आघाडीच्या कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक करण्याची उपलब्ध झालेली संधी या घटकांच्या संयोगातून समभाग बाजाराच्या (equity market) वाढीचे एक सकारात्मक आणि निरंतर चक्र निर्माण झाले आहे.

इतर महत्वाच्या बातम्या